Optimizasyon Nedir, Ne İşe Fayda?

 Optimizasyon Nedir, Ne İşe Fayda?
Okunuyor Optimizasyon Nedir, Ne İşe Fayda?

Optimizasyon nedir, hepimiz biliyoruz. Genel olarak bir işin yeterli hale getirilmiş olması manasına gelir. En azından bilgisayar bilimleri başta olmak üzere pek çok alanda bu manasıyla kullanılır. Lakin kelam konusu oyun dünyası olduğu vakit optimizasyonun sırf iyiyi sunması yetmez, âlâ optimize edilmiş bir oyun pek çok farklı sistemde en iyiyi sunmayı hedeflemek ve bunu uygulamak zorundadır.

İlgili İçerikler:

Steam üzere platformlardaki oyun yorumlarını okuyorsanız ‘İyi optimize edilmemiş oyun.’ ‘Oyun optimizasyonu berbat.’ üzere cümleler görmüşsünüzdür. Bu yorumlar birden fazla vakit oyun performansının gereğince âlâ olmadığını belirtse de aslında oyundaki yazılımsal bir yanılgıyı da işaret ediyor olabilir. Gelin optimizasyon nedir, ne işe fayda biraz daha yakından bakalım ve optimizasyonun oyun tecrübesine tesiri nedir ayrıntılarıyla görelim.

Optimizasyon nedir?

Bilgisayar bilimleri açısında inceleyecek olursak optimizasyon, bir sürecin yapılacağı en kısa yoldur. Bu kısayol sonucunda donanım fazla yük binmeden gerekli işi güzel bir formda sunabilir. Bu durum birçok vakit makul kabul edilir fakat bir süreç sonucuna en kısa müddette varmak oyun dünyasında kâfi değildir.

Oyunların asgarî sistem ihtiyaçları vardır, azamî için ise birden fazla vakit bir hudut belirlenmez. Bunun manası, asgarî ile azamî ortasında yer alan sayısız aygıtta kelam konusu oyunun meselesiz bir halde çalışması demektir. Oyunun bunu sunması için en iyiyi sunması gerekir ki buna oyun optimizasyonu denmektedir.

Makûs optimize edilmiş bir oyun demek, berbat bir oyun tecrübesi demektir. Lakin bunun manası her vakit oyun performansının makûs olduğu demek değildir. En az ve azamî sistemler ortasında en iyiyi sunması gereken bir oyunun yazılımsal meseleleri olabilir. Ancak optimizasyon sorununa neden olan alan, birçok vakit oyunun grafik düzenlemeleridir.

Oyun optimizasyonunu etkileyen faktörler:

  • İmaj kalitesi
  • Aydınlatma ve gölgeleme
  • Ekstra efektler

Manzara kalitesi:

Oyun optimizasyon karşılaştırması yapmak için birçok vakit 1920×1080 çözünürlük üzerinden bir kıymetlendirme yapılır fakat bu kıymetlendirme sırasında 2K ve 4K üzere çözünürlükleri gözden kaçırmamak gerekir. Günümüz çağdaş oyunlarında imaj kalitesi karşılaştırmaları biraz daha karışık bir hal alabilir.

FXAA yahut SMAA üzere son imaj üzerine odaklanan teknikler, kare başına hafif ofsetlerle oluşturma sistemi, MSAA üzere piksel başına düzenleme sistemleri ile tüm bu sistemleri içeren TXAA üzere metotlar; maliyet ve örnekleme açısından farklı sonuçlar doğursalar bile oyun optimizasyonunun temelini oluştururlar.

Aydınlatma ve gölgeleme:

Bir oyunda yer alan dinamik ışık döngüleri ve arazi deformasyonu üzere ayrıntılar üzerine şekillendirilen ışıkların hareket etmesi, ışık yoğunluğunun değişmesi, oyuncu hareketleri ve buna bağlı arazi değişimleri ile ışık davranışları ve gölgeler; oyun optimizasyonunun temelini oluşturduğu üzere ışığa gerçekçi yansılar veren yüzey ve atmosferler yaratmak, oyun maliyetini belirleyen ana unsurlardandır.

Ekstra efektler:

İmaj kalitesi, aydınlatma ve gölgeleme sayılmayan başka efektler de hem maliyet hem de optimizasyon konusunda son derece değerlidir. Bokeh alan derinliği yaratan efektler, odak dışı manzara kesimleri ve gibisi imaj özelliklerinin uygunlaştırılması en az ve azamî donanımdaki bilgisayarlara ne kadar uygun olursa oyun optimizasyonu da bir o kadar uygun olacaktır.

Düzgün optimize edilmiş bir oyun nasıl çalışmalı?

Bir müddettir oyunların grafik ayarlarında karşımıza düşük, orta, yüksek, çok yüksek ve ultra üzere seçenekler çıkıyor. Bunlar grafik ön ayarlarıdır ve birden fazla vakit tam olarak oyuncuya istediğini sunmasa bile rehberlik etmesi açısından olumlu görülür. Geliştirme sırasında odak noktası orta ön ayardır. Buna nazaran daha aşağı ve daha üst olan ayarlar belirlenir.

Orta seviyede bir standart ayarlandıktan sonra oyun grubu bunun üzerinde çalışmalar yaparak her seviyede kaliteli bir manzara ve sıkıntısız performans yakalamayı amaçlar. Her şey âlâ üzere görünse bile son kararı veren birçok vakit bu teknik ayrıntılardan pek anlamayan oyuncu oluyor. Sonuç ise maalesef birçok vakit düşük performanslı bir oyun oluyor.

Oyun geliştirici yazılım sırasında ufak bir ayrıntı ekleyerek oyunların aygıtın GPU, CPU üzere kıymetlerini öğrenmesini sağlayabilir. Aygıtın sistem seviyesini bilen oyun, buna nazaran kendi grafik seçeneğini sunmalıdır. Böylelikle asgarî ve azamî tüm sistemlerde oyun hakikat bir manzara sunarak oyun optimizasyon düzeyini en üst seviyede sergileyecektir.

Emsal bir sorun, konsol oyunlarının PC versiyonlarında da yaşanıyor. Grafik ayarı varsayılan olarak orta biçiminde belirleniyor lakin platformlar ortası bariz farklar nedeniyle ortaya optimize edilmemiş bir oyun çıkıyor. Elbette, gerekli donanıma sahip oyuncular bu ayarları değiştirebiliyor fakat bilgisizlik ya da donanım eksikliği nedeniyle pek çok oyuncunun optimizasyon sorunu yaşadığı da açık bir gerçek.

Oyun optimizasyonu yapmak bu kadar mı güç?

Aslında oyun optimizasyonu güç ya da kolay demek yanlışsız değil. Zira geliştirilen her oyuna nazaran değişen bir durumdur. Lakin şöyle de bir durum var ki kimi oyunların yazımı sırasında optimizasyonu güçlendirecek tek bir kod dizilimi eklemek bile harcanan müddete karşı kâfi verimliliği sağlamıyor.

Özetlemek gerekirse oyunu optimize etmek için harcanan emeğin sonucu birçok vakit harcanan emeğe değmiyor. Zira çok geniş bir donanım yelpazesinin her birinde gerçek performansı sağlamak hiç de kolay değil. Fakat oyun geliştiricilerin bir kısmının optimizasyona en az vakti ve maliyeti ayırdıkları da unutulmamalı.

Dying Light, hareketli karakterler ve gerçekçi ışık döngüsü ile başarılı bir açık dünya oyunu olsa da pek çok oyuncu bu oyunu standart çözünürlük bedellerinin neredeyse %55 altında oynayabildiklerini söylediler. Deus Ex: Mankind Divided oyununda da misal bir MSAA sorunu yaşandığı biliniyor. Metro 2033 ise beklenmediği halde optimizasyon konusunda tam not alan oyunlardan biriydi.

Oyun performansını direkt olarak etkileyen optimizasyon nedir, ne işe fayda, oyun tecrübesine tesiri nedir üzere merak edilen soruları yanıtladık ve bahis hakkında bilmeniz gereken ayrıntılardan bahsettik. Optimizasyon sorunu yüzünden tadınızı kaçıran oyunları yorumlarda paylaşabilirsiniz.

Bu Yazı İçin Ne Düşünüyorsun?

Yorum Yap
Giriş Yap
Yazı Ekle