COP26 İklim Konferansı Nedir?

 COP26 İklim Konferansı Nedir?
Okunuyor COP26 İklim Konferansı Nedir?

İşe öncelikle konferansın ismi ile başlayalım. Conference of the Parties yani Taraflar Konferansı kısaca COP olarak söz ediliyor. İddia edeceğiniz üzere 26. defa düzenlendiği için COP26 olarak isimlendiriliyor. Çok kullanılan bir söz olmasa da CMA3 ya da “Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı” olarak isimlendirildiğini da belirtmekte yarar var.

İlgili İçerikler:

COP26’nın, varlıklı ve fakir ülkeler ortasında iklim önlemleri konusunda bir yardımlaşma ve irtibat konferansı olması bekleniyor. Ayrıyeten Paris Sözleşmesi’nden itibaren global manada iklim dayanışması için atılan en önemli adım olarak gösteriliyor.

Konferansın tarihi süreci ve genel sınırları

Birinci COP konferansı olan COP1, 1995 yılında Berlin’de düzenlenmişti. Bu yıl 26. sefer düzenlenen konferans, aslında 2020 yılında yapılması gereken ancak Covid19 sebebiyle 2021 yılına ertelenen bir aktiflik. 31 Ekim’de başlayan konferansın, 12 Kasım’da sona ermesi bekleniyor.

COP26’ya dair özel bilgiler

COP26, bu yıl Birleşik Krallık ve İtalya tarafından ortak olarak düzenleniyor. Birleşik Krallık, bu büyük tertip için Şubat 2020’de İş ve Güç Bakanı olan Alok Sharma’yı bakanlık vazifesinden alıp COP26 başkanlığı misyonuna atamıştı. Anlayacağınız üzere bu konferans için Birleşik Krallık hayli bir hazırlık yaptı.

Konferansa Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 197 üyesi katılıyor. 197 ülkeden toplamda 30 bin kişinin iştiraki bekleniyor. Bu yılki programa toplamda 120 devlet lideri katılacak. Bu ağır iştirake nazaran güvenlik ve toplumsal uzaklık önlemleri de alındı.

COP26’da bugüne kadar yaşanan dikkat çeken gelişmeler

“Dünya için son şansımız” mottosuyla başlayan konferansa, iklim sorununda ve karbon salınımında tepeyi paylaşan devletler pozisyonunda bulunan Çin, Rusya, Suudi Arabistan ve Hindistan Devlet Başkanları’nın münasebet göstermeksizin iştirak göstermemesi en dikkat çeken gelişmelerden biri oldu.

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Erdoğan güvenlik tasaları gerekçesiyle ve Kraliçe Elizabeth tabiplerinin teklifiyle konferansa katılamayacağını daha evvel ilan etmişti. Birleşmiş Milletler ve Cities Climate Leadership Group (Şehirler İklim Liderliği Kümesi – C40)’ un davetlisi olarak İBB Lideri Ekrem İmamoğlu ve İzmir BB Lideri Tunç Soyer COP26’ya katılacaklarını açıkladılar.

COP26’da genel beklentiler ve amaçlar

  • Üye ülkelerden 2025 ya da 2030 yılına kadar emisyon oranında amaç koymaları isteniyor. Bu hedeflemelere Ulusal Katkı Beyanı (NDC) ismi veriliyor. Üye ülkelerin bu konferansta NDC bilgileri paylaşılması bekleniyor. Çin, Suudi Arabistan ve Hindistan’ın bu hususta bilgi paylaşması beklenmiyor.
  • Gelişmekte olan ülkelerin düşük karbon salınımlı ve daha güçlü ekonomiler inşa edebilmeleri için finans gereksinimlerini giderme istikametinde planların hazırlanması bekleniyor.
  • Alınacak önlemler ile global sıcaklık artışını 1,5 derecede sabitleyebilmek ve Paris İklim Mutabakatını işler hale getirmek üzere yazılan Paris Kurallar Kitabı’nın tamamlanması hedefleniyor.

Konferans başlamadan tenkitler başladı

Glasgow kentinde gerçekleşen konferansa 120 devlet liderinden büyük bir çoğunluğun özel jet ile gelmesi büyük tenkitlere sebep oldu. Hakikaten ortalama bir özel jet, bu konferansa katılmak için 13,5 ton karbon salınımı gerçekleştirmiş oldu. İklim ve çevreyi müdafaa maksatlı yapılan konferansın daha başlamadan bu türlü hassas bir noktada kusur yapması büyük tenkit aldı. Önderlerin tarifeli uçaklar ile gelmesi halinde bu kadar ağır tenkitler almayacağı belirtiliyor.

Mesken sahibi Büyük Britanya’nın beklentileri

Birleşik Krallık Başbakanı Boris Johnson, COP26’dan beklentilerini “kömür, nakit para, otomobiller ve ağaçlar” olacak biçimde dört söz ile özetliyor.

İngiltere, kömür kullanımının mümkün olan en kısa müddette terk edilmesi gerektiğini düşünüyor. Terk edilme süreci boyunca da tabiata en az ziyan verebileceği biçimde kullanılmasını istiyor. İtalya, Çin, Hindistan ve Rusya’nın başını çektiği bir küme ise bu bahiste muhalefeti oluşturuyor. İngiltere ayrıyeten en azından kendi ismine 2040 yılında akaryakıtlı araç satışını büsbütün kaldırmayı hedefliyor. Öbür ülkelerin bu bahiste atmış olduğu bir adım şimdi bulunmuyor.

Önderlerin dikkat çeken bildirileri

  • ABD, hatırlayacağımız üzere Donald Trump Dönemi’nde Paris İklim Antlaşması’ndan çekilmişti. Joe Biden Dönemi’nde ABD tekrar antlaşmaya döndü. Biden, COP26’da bu durumdan dolayı özür diledi.
  • Almanya Başbakanı Angela Merkel Paris İklim Mutabakatının 20. yüzyıl değil, 21. yüzyılın ortasına kadar uygulanması davetinde bulundu.
  • Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, dünyanın en büyük sera gazı emisyonunu gerçekleştiren ülkelere belirlenen amaçlara ulaşmak için 15 gün içinde tekliflerde bulunma daveti yaptı. Ayrıyeten gelişmemiş ülkelere finans takviyesinin kıymetini yineledi.

  • Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Yunanistan ve Türkiye’de yaşanan orman yangınlarına dikkat çekerek orman yangınları konusunda önlemler alınmasını gündeme getirdi.
  • Ukrayna Devlet Lideri Vladimir Zelenskiy, Donbas ve Kırım’ı husus alan ve Rusya’yı maksat gösteren bir açıklama yaptı.
  • Hindistan Başbakanı Narendra Modi, “net sıfır” karbon emisyonu amacını 2070’te gerçekleştirmeyi amaçladıklarını açıkladı
  • Gürcistan Başbakanı Irakli Garibashvili, varlıklı tabiata sahip Kafkasya bölgesinin iklim değişikliği nedeniyle buzulların yüzde 40’ını kaybettiğini hatırlattı.

COP26’da gün gün yaşanan değerli gelişmeler

2 Kasım 2021: Kanada’nın başını çektiği bir küme metan gazı salınımını %75 oranında azaltma taahütü verdi. Daha evvel 80 ülke 2030’a kadar %30 oranında azaltma taahhütü vermişti. Kanada’nın bu teklifi nasıl bir reaksiyon alacak, şimdi bilinmiyor.

3 Kasım 2021: Çin ve Rusya devlet liderleri başta olmak üzere kimi devlet liderlerinin iştirak göstermemesi kınandı ve eleştirildi. Ayrıyeten dünyanın önde gelen finans şirketleri, sera gazı emisyonlarını sınırlamak hedefiyle “Glasgow Net Sıfır Mali İttifakı” ismiyle bir taahhütte bulundu.

4 Kasım 2021: İngiltere, Polonya, Vietnam ve Şili başta olmak üzere 40 ülke kömür kullanmayı bırakma konusunda taahhüt verdi. Çin, ABD, Avustralya ve Hindistan’ın da ortalarında bulunduğu dünyanın en fazla kömüre bağımlı ülkeleri ise şu ana kadar rastgele bir açıklama yapmadı.

Güncelleniyor…

Kaynaklar: 1 / 2 / 3 / 4 / 5 / 6 / 7 / 8 / 9 / 10 / 11 / 12 /

Bu Yazı İçin Ne Düşünüyorsun?

Yorum Yap
Giriş Yap
Yazı Ekle